Monthly Archives: Eylül 2009
Böğürtlen
Dere kenarlarında, özellikle sulak yerlerde yabani olarak yetişir. Çileğe benzeyen siyah renkte, lezzetli bir meyvesi vardır. Yaprakları çiçekler çıkmadan evvel toplanıp, kurutulur.
Neye yarar ?
Filizleri kaynatılıp sabah akşam içilirse (birer bardak) akıntıya ve tansiyona iyi gelir. Meyveleri bolca yenirse göz zafiyetine şifa verir. Çocukların bedenen gelişmelerine yardımcı olur. Kökleri kaynatılarak elde edilen su içildiğinde, ayak şişliklerine ve şeker hastalığına iyi gelir.
Böğürtlen ve şeker
Böğürtlendeki ilaç etkili maddelerin en başında insülin yerini tutan bileşim gelir. Bu özelliği ile böğürtlen şeker hastalıklarına karşı ilaç yapılan bitkilerin en kıymetlilerinden birisidir.
Pankreas bozukluklarında, insülinin çoğaltılmasına gerek duyulduğu hallerde, böğürtlenin ilaç olarak yararlanılan kısmı yapraklarıdır.
Bir reçete
Şeker hastalıklarında, böğürtlen yapraklarından kolayca, şifalı bir ev ilacı yapılır.
Reçetesi şöyledir: 35-40 gram kadar böğürtlen yaprağı, kaynar suda çay gibi haşlanır, birkaç dakika kaynatılır. 10-15 dakika dinlendirildikten sonra kullanılır.
Böğürtlen gargarası
Böğürtlen yaprakları ile dallarından hazırlanan gargaralar; ağız, dil, boğaz iltihaplarına karşı çok iyi gelir.
Bir litre suda 20 – 25 gram böğürtlen yaprağı ya da dalı, iyice kaynatılır. Elde eden sudan, günde 3-4 kahve fincanı içilir.
Bu reçete, idrar zorluklarına karşı da şifa sağlar.
Böğürtlen yapraklarından, ya da dallarından beklenen yararların sağlanabilmesi için, bitkinin çok iyi kurutulmuş ve korunmuş olması gerekir.
Demanslının ev içinde güvenliliği
Demans hastalığı, kaza olasılığını arttırır. Bakımını üstlenen kişi için, demanslıyı veya diğer kişileri olası tehlikelerden nereye kadar koruyabileceğini bilebilmek oldukça zordur. Kazaları engellemek için birkaç basit önlem alınmaya değerdir. Bütün tehlikeleri ortadan kaldıramazsınız. Eğer özgürlük ve bağımsızlık korunacaksa, risk bir yere kadar kaçınılmazdır.
Ne yapabilirsiniz ?
1- Evde düşmeye sebebiyet verecek bir şey olup olmadığını kontrol edin. Kaygan banyo paspasları, gevşemiş merdiven tırabzanları ve halı kenarlarını tamir edip, tekrar güvenilir hale getirin. Kötü yerleştirilmiş mobilya olup olmadığını kontrol edin.
2- Elektrikli aletler ve fişler düzenli olarak kontrol edilmeli. Kablo ve tellerin yerlerde sürünmediğinden emin olun. İdrar kaçıran demanslı için, elektrikli battaniye kullanmayın.
3- Evin baştanbaşa yeterince aydınlık olup olmadığını kontrol edin. Aydınlatmaya yapılacak herhangi bir ilavenin maliyeti büyük olmayacağı gibi güvenliği arttıracağı için bu maliyete katlanmaya değerdir.
4- Basamak ve merdivenlerin aydınlatması çok önemlidir. Dış basamakların kenarlarını, beyaz bir çizgiyle boyayıp kolayca görünür hale getirebilirsiniz.
5- Banyo ve tuvaletlere tutunma yerleri yapın.
6- Ateş olan yerlerin (şömine, soba vb.) çevresi korunmalıdır.
7- Sıvı veya gaz yakıtlı cihazların kaçak kontrolü yapılmalıdır.
8- Boya, çamaşır suyu, sıvı veya gazlı madde gibi benzeri şeyleri ulaşılabilecek yerlerden uzak tutun. Bazı demanslılar, gördükleri herhangi bir şeyi yiyip içebilirler.
9- Eğer demanslı kendine yemek pişirip, ateş yakabiliyorsa, bunu güvenli bir şekilde yapıp yapmadığından emin olun. Bu aletlerin yanına, nasıl kullanılacağına dair açık ve büyük bir şekilde yazılı kâğıtlar ya da şekiller asmak akıllıca olur. Aletleri güvenli bir şekilde kullanamıyorsa, yalnızca yanınızda iken kullandığından emin olun. Otomatik, elektrikli bir su ısıtıcısı yararlı olabilir.
10- Demanslı için evdeki tüp ya da gazla çalışan ısıtıcı ve aletler potansiyel tehlike oluşturur. Elektrikli ısıtıcı ve radyatörler önerilebilir.
Bira mayası
Küfler sınıfından bir bitki olan bira mayası iyi bir ev ilacı sayılır. Bağırsaklarda meydana gelen zehirli maddeleri zararsız hale getirir.
Neye yarar
* Sindirim bozukluklarına iyi gelen bira mayası ayrıca ishal gidericidir. Egzama ile deri iltihaplan ve çıbanlara karşı da yararlıdır.
* Bira mayası, 2-3 kahve kaşığı suya katılarak alınır. İnatçı çıbanlara karşı, her gün kullanılabilir, yarar sağlar.
Bira mayası kimlere yarar sağlamaz
Besleyici, bazı hastalıklara karşı şifalı olan bira mayasının, bir kısım rahatsızlıklarda alınmaması gereklidir.
1- Bira mayası, kuvvetli bileşimi ile karaciğere yük olur, yorar. Bu bakımdan sürekli kullanılmamalıdır.
2- Kalp rahatsızları, bu bitkiden bir yarar beklememelidir. Ancak hekim tavsiyesi olursa, az miktarda ve seyrek alınmalıdır.
3- Damar sertliğinden rahatsız olanlara da yarar sağlamaz. Çok az ve çok seyrek verilir.
Bira mayası ve şekerliler
Şekerden şikâyetçi olanlar için bira mayası, mükemmel bir besin maddesi olduğu kadar insülin arttıran iyi bir ilaçtır.
Bira mayası, içinde bulunan zengin B vitamini sayesinde de sinir sistemi üzerinde etkilidir. Sinir sistemi bozukluklarını düzenler.
Şeker hastalarında kısa zamanda ve kolayca iyileşmeyen inatçı boyun çıbanlarına karşı da bira mayası çok iyi gelir.
Bazı püf noktalar
Reçeteleri kolayca hazırlanan bira mayasından beklenen yararların sağlanabilmesi için, bazı basit ancak önemli noktalara son derece dikkat edilmesi gerekir.
1- Bira mayası, hangi şekilde bulunursa bulunsun, mikroptan arınmış, sağlam kapalı kaplarda bulundurulur.
2- Bira mayası ışık almayan bir yerde muhafaza edilir. Kapağı iyice kapanmayan kaptaki bitki hava alınca şifalı tesirlerini kaybeder.
3- Bira mayası, hangi şekilde olursa olsun, hiç bir zaman ısıtılmadan kullanılır. Ancak, çok ılık yemeklerin üstüne konabilir. En iyisi, soğuk olarak meyve suları ile ya da içme suyu ile alınma şeklidir.
4- Sulu bira mayası, toz halindeki mayaya kıyasla son derece dayanıksız, ömürsüzdür, çabuk bayatlar. Toz halindeki maya, iyi muhafaza edilmek şartı ile 10-12 ay bayatlamaz, kullanılır. Buna karşılık sulu maya en çok 8-10 gün dayanır.
Günlük miktar
Toz halindeki bira mayasından, günde 5-6 gram kadar alınır. Sulu mayanın günlük dozu ise 2-3 yemek kaşığıdır.
Demanslının beslenmesi ve öğünler
Demanslı kişi iştahsızdır ve yemek ile fazla ilgili değildir. Yemek yiyip yemediği konusunda kafası karışabilir. Bazıları henüz yemeği bitirdiği halde diğer yemeğe başlamak isteyebilir. Onların yemek masasındaki tutumları hoş değildir, bazılarının yeme alışkanlıkları da oldukça karışık ve düzensizdir, Çatal-bıçak kullanma sorunları olabilir. Eğer özellikle takma dişleri tam oturmamışsa, bazı yiyecek türlerini yemeleri zor olabilir. Çok az su içmesi, vücudunu susuz bırakabilir. Bu da demanslının bitkinliğini ve düşünce bulanıklığını (konfüzyon) arttırır.
Ne yapabilirsiniz ?
1- Protezlerin yerinde ve uygun olup olmadığını kontrol edin.
2- Yemek yeme işine zaman ayırın. Yemek zamanının zevkli ve hoş geçmesini sağlayın.
3- Demanslıya hangi yemek zamanında olduğunu (sabah, öğle, akşam…) ve yenecek şeyin ne olduğunu söyleyin. Kaşık veya çatalın yemeğe daldırarak nasıl alınacağını, ağza nasıl götürüleceğini gösterip, demanslıya yemesinde yardım edin.
4- Demanslının güçte olsa, kendi kendine yardımlı yardımsız yemesi için fırsat verin. Bu, hastanın beslenme konusunda karşısındaki kişiye bağımlılık geliştirmesini engeller.
5- Çatal ve kaşıkları tutma yerlerinden sararak daha kalın ve tutulması kolay hale getirin. Eğer çatalla yemek zor geliyorsa, kaşık kullanarak daha kolay yiyebilir. Çocuklar için satılan, dökülmeyen türde bardaklara da gereksinim duyabilirsiniz. Sıradan bir bardağın üstü streç film ile kaplanıp içine kamış sokularak da kullanılabilir. Diğer beslenmeyi kolaylaştırıcı araç, gereç ve yöntemler için özel hemşire, diyetisyen ya da psikiyatri kliniklerinden bilgi, destek alın.
6- Yemek masasındaki davranışları için çok fazla endişelenmeyin. Etrafı pisletseler bile kendi kendilerine yemelerine izin verin. Durumu kolaylaştırmak için plastik yemek masaları çok pratiktir.
7- Yeterince sıvı aldıklarından emin olun. En azından günde 8 bardak sıvı almaya gereksinim duyarlar. Buna çorba, meyve suyu, süt, çay ve kahve de dahildir. İçeceklerin çok sıcak olmamalarına dikkat edin. Yatağa yatmadan önce çok fazla sıvı almamalarına dikkat edin.
8- Ana öğünü günün ortasında vermeye özen gösterin. Bu, gece hazımsızlığı ve rahatsızlığını azaltır. Daha iyi uyumasına yardımcı olur.
9- Eğer demanslı sadece belli yiyecekleri yiyecekse, bunun sağlıklı bir diyet olup olmadığını doktora, hemşire/diyetisyene sorun.
10- Yalnız veya gün içinde yalnız yaşayanlar için o bölgede hazır yiyecek servisi olup olmadığını öğrenin. Yine de yanında biri olmadıkça, yemekler yenmeden öylece kalabilir. Bazen soğuk yiyecekler (peynir, sandviç vs) bulundurmak daha uygundur. Açması zor paket ve konserveleri bırakmayıp.
Bit otu
Evlerin davetsiz misafirleri bit, pire ve benzerlerini yok edici bir bitki tohumudur. Bitkinin yararlanılan tohumlarının bir adı da Mezevek’tir. Kinine benzetilebilir.
Neye yarar ?
* Bitkinin yararlanılan kısmı tohumlandır. Tohumlar toz haline getirilerek ev haşerelerine karşı kullanılır.
* Bitlenen insanın başına toz halinde serpilir. Ancak bitki zehirli olduğu için çok dikkatli davranılması gerekir, özellikle başında yara, bir hastalığı bulunanlar bitotunu kesinlikle kullanmamalıdırlar
