Gezinme

Belli bir amaç olmaksızın bir yerden bir yere sürekli olarak gidip gelme demanslılar arasında çok yaygındır. Dışarıda gezinip kaybolmadıkça, bu gezinti gündüz vakti bir sorun yaratmayabilir. Bununla birlikte, herşey dikkate alındığında, yıpratıcı olabilir. Gece gezinme ise hem demanslının hem de evde bulunan herkesin uykusunu böldüğü için sıkıntı yaratır.

Gündüz gezinmenin olası nedenleri :

• İlgi ve dürtünün olmayışı : Birşey ile beş dakikadan daha fazla meşgul olabilmek onlar için zordur, sonra hızla ilgilerini kaybederler.

• Düşünce bulanıklığı ve hatırlama sorunları : Demanslı başlangıçta nereye gitmesi ve ne yapması gerektiğini biliyor olabilir. Fakat daha sonra yola çıktığında ne olduğunu ve nereye gittiğini hatırlayamaz. Uzun yürüyüş alışkanlığı sürdürmeye çalışın. Asıl problem, bunun, nasıl güvenilir bir şekilde yapılacağıdır.

• Yeni Ev, yeni ortam : Bu, önceleri rahatsız edici olabilir ve demanslı kendini kaybolmuş gibi hissederse bilinçsiz gezinmeyi arttıracaktır. Zaman içinde tekrar sakinleşebilir.

Gece gezinmenin olası nedenleri :

• Zamanı karıştırıp, gece ve gündüz ayırımı yapamaması,
• Kafası karışık olarak uyanıp, nerede olduğunu bilemeyip korkması,
• Tuvaleti arayıp bulamaması,
• Gündüz çok uyuyup, akşam çok erken yatağa girmesi,
• Herhangi bir nedenle acı veya rahatsızlık hissi, olarak sıralanabilir.

Ne yapabilirsiniz ?

Gündüz gezinmeleri :

1- Kişinin ilgisini çekecek işler bulmaya çalışın. Meşgul olabileceği birşey varsa, bu, gezinme olasılığını azaltır.

2- Bazı egzersizlere ihtiyaç duyulur ve bunlar huzursuzluk ve vesveseyi azaltabilir. Bu, müzik dinlemek ve yürüyüşe çıkmak olabilir.

3- Evin içinde gezinmesinin bir zararı yoksa, en iyisi bunu yapmasına izin vermelidir.

4- Demansîı yürüyüşü seviyorsa, yürüyüşe çıkması önemlidir. Yalnız yürümesi tehlikeli ise, her zaman ona eşlik etmeniz de mümkün değilse, bakıcı arkadaşlar veya yakınlardan yardım istenebilir.

5- Hastanız bazen yakındaki dükkana gidip dönmeyebilir. Gidip onu bulmalısınız ve bulduğunuzda sakin olmalısınız. Bazen o gülümseyerek “Seni gördüğüme sevindim, uzun bir yürüyüşe çıkmıştım” der. Bazen de arabaya binmeyi reddeder. Böyle bir durumda yürümesine izin verin ve yorulana kadar gözden kaybetmeden izleyin; sonunda öyle yorulur ki arabaya binmeye razı olur.

6- Demansîı hayatta olmayan birini görmeye gitmekte ısrar edebilir. O zaman, onunla birlikte gitmek iyi olur. Yavaş yavaş dikkatini dışarıda gördüğünüz şeylere veya diğer konulara çekin. Sonra da eve dönme zamanı geldiğini söyleyin. Böylece dışarı çıkış nedeniniz unutulmuş olur.

7- Demanslınm kaybolma tehlikesi varsa veya dışarısı risk oluşturuyorsa onu engellemeniz gerekebilir. Dış kapının altına yerleştirilecek bir sürgünün faydası olabilir. Çünkü demansîı onu orada aramayacaktır. Zil/çan dış kapılara monte edilebilir. Bu önlemler, demanslı dışarı çıkmaya çalıştığında alarma geçerek sizi uyaracaktır.

8- Eğer demanslı yalnız gezinme eğilimindeyse ve kayboluyorsa, kimlik türünde bir şeyi olmalı. Bu bir kart olabilir, kola takılı bilezik tarzı bir şey olabilir ya da boyuna aşılabilecek bir kimlik şeklinde olabilir. Demanslının adı ve telefon numarası, ilişki kurulması açısından yazılı olmalıdır, fakat güvenlik nedeniyle adres yazılı olmamalıdır.

9- Eğer demanslı uzaklaşmış ve onu bulamıyorsanız, öncelikle polise haber vermelisiniz.

Gece gezinmeleri :

1- Gündüz aktivitelerini arttırmak, gün içinde uzun uykulardan vazgeçirmek işe yarayabilir.

2- Ytağa yatmadan önce tuvalete gittiğinden emin olun.

3- Eğer demanslı geceleri huzursuzsa, ortamın, rahat ve sıcak olup olmadığını kontrol edin. Bulundukları yer hakkında hatırlatma ve açıklama ile güvencede olduklarını hissettirin.

4- Yatak odası ve koridorlarda küçük bir ışık yanık kalmalı. Bu, gece uyandığında yönelim bozukluğunu azaltabilir.

5- Eğer gece gezinme alışkanlığı devam ediyorsa, evi mümkün olduğunca güvenilir, tehlikesiz duruma getirin. Örneğin, mutfak ve dış kapıyı kilitleme, pencerleri sabit açılmaz konuma getirme gibi.

6- Gece gezinme çığırından çıktıysa doktorunuza ilaç verip veremeyeceği konusunda danışın.

7- Gece bakımı sorumluluğunu aile üyeleri ve özel bakıcılarla paylaşın.